• شماره تماس 021-22866408
  • ساعات کاری

    10:30 صبح تا 20:00 عصر

با انواع کم خونی آشنا شوید.

  • وبلاگ
  • با انواع کم خونی آشنا شوید.
با انواع کم خونی آشنا شوید.
1400/07/28

با انواع کم خونی آشنا شوید.

انواع کم خونی

گلبول های قرمز خون خود را به عنوان سیستم حمل و نقل تصور کنید که اکسیژن را به بافت های بدن شما می رساند. وقتی دچار کم خونی هستید، بدن شما به اندازه کافی گلبول قرمز تولید نمی کند، یا این سلول ها به اندازه لازم کار نمی کنند. در نهایت احساس ضعف، خستگی و تنگی نفس می کنید.

کم خونی اشکال مختلفی دارد. کم خونی فقر آهن شایع ترین است.

کم خونی آپلاستیک (یا هیپوپلاستیک)

سلول های خونی از سلول های بنیادی مغز استخوان شما ساخته می شوند. هنگامی که دچار کم خونی آپلاستیک هستید، سلول های بنیادی مغز استخوان شما آسیب دیده و نمی توانند سلول های خونی جدید کافی ایجاد کنند.

شما یا با کم خونی آپلاستیک متولد شده اید، به این معنی که ژنی از والدین خود به ارث برده اید که باعث آن شده است، یا اینکه به آن مبتلا شده اید (اکتسابی).

دلایل اکتسابی عبارتند از:

  • بیماری های خود ایمنی مانند لوپوس و آرتریت روماتوئید
  • مواد شیمیایی مانند آفت کش ها، آرسنیک، و بنزن
  • عفونت هایی از جمله هپاتیت، ویروس اپشتین بار و HIV
  • پرتودرمانی و شیمی درمانی برای سرطان

شرایط ارثی مانند کم خونی فانکونی، سندرم شوخمن-دیاموند و کم خونی دیاموند-بلکفان می تواند به سلول ها آسیب برساند و همچنین باعث کم خونی آپلاستیک شود.

علائم کم خونی آپلاستیک می تواند شامل مواردی نظیر تنگی نفس و سرگیجه تا سردرد، رنگ پریدگی پوست، درد قفسه سینه، ضربان قلب سریع و سرد شدن دست و پا باشد.

یکی از راه های درمان کم خونی آپلاستیک، انتقال خون است. پیوند سلول های بنیادی همچنین می تواند کم خونی آپلاستیک را درمان کند. این سلول های بنیادی آسیب دیده در مغز استخوان شما را جایگزین سلول های سالم می کند.

 

 

کم خونی سیدروبلاستیک

در این گروه از اختلالات خونی، بدن شما نمی تواند از آهن برای ساختن هموگلوبین - پروتئین حامل اکسیژن در خون استفاده کند. تجمع آهن باعث تشکیل گلبولهای قرمز غیرطبیعی به نام سیدروبلاست می شود.

دو نوع اصلی کم خونی سیدروبلاستی وجود دارد:

  1. کم خونی سیدروبلاستیک اکتسابی می تواند در اثر قرار گرفتن در معرض برخی مواد شیمیایی یا دارویی ایجاد شود.
  2. کم خونی سیدروبلاستی ارثی زمانی اتفاق می افتد که جهش ژنی تولید طبیعی هموگلوبین را مختل کند. این ژن "هـِم"، بخشی از هموگلوبین که اکسیژن را حمل می کند، تولید می کند.

علائم هر دو نوع شامل موارد زیر است:

  • درد قفسه سینه
  • ضربان قلب سریع
  • سردرد
  • مشکل تنفس
  • ضعف و خستگی

درمان کم خونی سیدروبلاستیک به علت آن بستگی دارد. اگر به کم خونی مبتلا شده اید، باید از مصرف مواد شیمیایی یا دارویی جلوگیری کنید. سایر درمان ها شامل ویتامین B6 درمانی و پیوند مغز استخوان یا سلول های بنیادی است.

سندرم میلودی پلاستیک

سندرم های میلودی پلاستیک (MDS) بیماری هایی هستند که در صورت آسیب مغز استخوان ایجاد می شوند و نمی توانند سلول های خونی سالم کافی ایجاد کنند. MDS نوعی سرطان است.

برخی از افراد با ژنی متولد می شوند که باعث ایجاد MDS می شود. این ژن ها معمولاً از یک یا هر دو والدین منتقل می شوند. اگر سندرم های ارثی خاصی داشته باشید، از جمله کم خونی فانکونی، سندرم شوخمان‌دیاموند، کم خونی دیاموند بلکفان، اختلال پلاکت خانوادگی و نوتروپنی مادرزادی شدید، احتمال ابتلا به MDS بیشتر است.

تعداد کمی از افراد نیز پس از پرتودرمانی یا شیمی درمانی برای سرطان به MDS مبتلا می شوند. خطر دیگر، قرار گرفتن در معرض مواد شیمیایی مانند بنزن است که در دود تنباکو یافت می شود.

برخی از افراد با MDS علائم ندارند ، اما برخی دیگر علائمی نظیر: کبودی یا خونریزی، عفونت، تب، تنگی نفس، کاهش وزن، ضعف و خستگی

MDS را با شیمی درمانی، فاکتورهای رشد خونساز و پیوند سلول های بنیادی یا مغز استخوان درمان می کنند.

کم خونی همولیتیک خودایمن

کم خونی همولیتیک خودایمن زمانی اتفاق می افتد که سیستم ایمنی بدن شما سریع‌تر از آنکه سلول های قرمز خون ایجاد کند، به گلبول های قرمز حمله کرده و آنها را از بین می برد.

اگر به بیماری خود ایمنی مانند لوپوس مبتلا هستید، به احتمال زیاد به این نوع کم خونی مبتلا می شوید. داروهایی مانند متیلدوپا (آلدومت)، پنی سیلین و کینین (کوالاوین) نیز می توانند باعث کم خونی همولیتیک خودایمن شوند.

کم خونی دیسیرتروپوئتیک مادرزادی (CDA)

CDA گروهی از کم خونی های ارثی است که تعداد گلبول های قرمز خون سالم را در بدن کاهش می دهد. تمام CDA ها از طریق خانواده ها منتقل می شوند.

سه نوع CDA وجود دارد ، نوع 1، 2 و 3. نوع 2 رایج ترین و نوع 3 نادر است. علائم شامل کم خونی مزمن، خستگی، زردی پوست و چشم ها (زردی)، رنگ پریدگی پوست و از دست دادن انگشتان دست و پا هنگام تولد است.

اما بسته به شدت بیماری، پزشک ممکن است انتقال خون، پیوند سلول های بنیادی یا داروهایی را برای کاهش سطح آهن یا اینترفرون آلفا -2A ، دارویی که به طور معمول برای درمان سرطان خون و ملانوم استفاده می شود، توصیه کند.

 

 

 

 

کم خونی الماس بلکفان         

اگر به کم خونی Diamond-Blackfan مبتلا هستید، مغز استخوان به اندازه کافی گلبول قرمز تولید نمی کند. پزشکان علت آن را تغییر ژن ها می دانند.

علائم این نوع کم خونی مانند سایر کم خونی ها است ولی با استخوان های ضعیف و کوتاه همراه است.

کم خونی مگالوبلاستیک

با این نوع کم خونی، مغز استخوان شما گلبول های قرمز ساختار غیر طبیعی را ایجاد می کند که خیلی بزرگ و جوان هستند. از آنجا که آنها بالغ یا سالم نیستند، نمی توانند اکسیژن را به خوبی در بدن شما حمل کنند.

کم خونی مگالوبلاستیک به دلیل کمبود ویتامین B12 یا ویتامین  B9ایجاد می شود. بدن شما برای ساختن گلبول های قرمز به این ویتامین ها احتیاج دارد.

برخی از افراد مبتلا به کم خونی مگالوبلاستیک ممکن است تا سال ها علائمی نداشته باشند. اما پس از بروز علائم، شبیه انواع دیگر کم خونی هستند و شامل موارد زیر می شوند:

پزشکان کم خونی مگالوبلاستیک را با مکمل های ویتامین B9 و ویتامین B12 درمان می کنند تا بدن شما را از دست بدهد.

کم خونی فانکونی

کم خونی فانکونی باعث می شود مغز خون سلول های خونی کمی تولید کند. که این بیماری ارثی است، یعنی از طریق جهش ژنی از یکی از والدین شما منتقل می شود.

اگر به کم خونی فانکونی مبتلا هستید، به احتمال زیاد به نوعی سرطان به نام لوسمی میلوئید حاد یا AML مبتلا می شوید. احتمال ابتلا به سرطان های سر، گردن، پوست، دستگاه گوارش یا دستگاه تناسلی نیز افزایش می یابد.

درمان ها شامل: هورمون درمانی و فاکتورهای رشد برای تقویت رشد سلول های خونی است.     

اگر علائم شدید شود، پزشک ممکن است پیوند سلول های بنیادی مغز استخوان را توصیه کند.

تالاسمی

انواع مختلفی از تالاسمی وجود دارد. علائم و نشانه های شما به نوع و شدت بیماری شما بستگی دارد.

علائم و نشانه های تالاسمی می تواند خستگی، ضعف، پوستی کم رنگ یا زردرنگ، تغییر شکل استخوان صورت، تورم شکم، ادرار تیره باشد.

برخی از نوزادان در بدو تولد علائم و نشانه های تالاسمی را نشان می دهند. اما علائم در سایرین در طول دو سال اول زندگی بروز پیدا می کند.

علل

تالاسمی به دلیل جهش در DNA سلول های هموگلوبین ایجاد می شود، ماده موجود در گلبول های قرمز خون که اکسیژن را به بدن می رساند. جهش های مرتبط با تالاسمی از والدین به فرزندان منتقل می شود.

مولکول های هموگلوبین از زنجیره هایی به نام زنجیره های آلفا و بتا ساخته شده اند که می توانند تحت تأثیر جهش ها قرار بگیرند. در تالاسمی، تولید هر دو زنجیره آلفا یا بتا کاهش می یابد، در نتیجه یا آلفا تالاسمی یا بتا تالاسمی ایجاد می شود.

  • در آلفا تالاسمی، شدت تالاسمی شما بستگی به تعداد جهش های ژنی شما از والدین شما دارد. هرچه ژن های جهش یافته بیشتر باشند ، تالاسمی شما شدیدتر است.
  • در بتا تالاسمی، شدت تالاسمی شما بستگی به این دارد که کدام قسمت از مولکول هموگلوبین تحت تأثیر قرار گیرد.

عوارض

عوارض احتمالی تالاسمی متوسط ​​تا شدید عبارتند از:

  • اضافه بار آهن: افراد مبتلا به تالاسمی می توانند مقدار زیادی آهن در بدن خود داشته باشند، چه از طریق بیماری و چه از طریق انتقال خون مکرر. آهن زیاد می تواند به قلب، کبد و سیستم غدد درون ریز آسیب برساند، که شامل غدد تولید کننده هورمون است که فرآیندهای بدن را تنظیم می کند.

در موارد تالاسمی شدید، عوارض زیر ممکن است رخ دهد:

  • تغییر شکل استخوان: تالاسمی می تواند مغز استخوان شما را منبسط کند، که باعث باز شدن استخوان ها می شود. این امر می تواند منجر به ایجاد ساختار غیر طبیعی استخوان، به ویژه در صورت و جمجمه شما شود. انبساط مغز استخوان باعث نازک و شکننده شدن استخوان ها می شود و احتمال شکستگی استخوان ها را افزایش می دهد.
  • طحال بزرگ شده: طحال به بدن شما کمک می کند تا با عفونت مبارزه کند و مواد ناخواسته مانند سلول های خونی قدیمی یا آسیب دیده را فیلتر کند. تالاسمی اغلب با تخریب تعداد زیادی از گلبول های قرمز خون همراه است. این امر باعث بزرگ شدن طحال و کار بیشتر از حد طبیعی می شود.
  • سرعت رشد کند: کم خونی هم می تواند رشد کودک را کند کند و هم بلوغ را به تأخیر بیندازد.
  • مشکلات قلبی: نارسایی احتقانی قلب و ریتم غیر طبیعی قلب می تواند با تالاسمی شدید همراه باشد.

 

 

0 نظر:

خطا کامنتی یافت نشد.

پاسخ دهید

شماره همراه شما منتشر نخواهد شد. قسمتهای مورد نیاز علامت گذاری شده اند *